DE LEGENDE
Wie was Liu Sanjie? De legende van de Derde Zus Liu
Voordat de nachtshow bestond, was Liu Sanjie een legendarische Zhuang-volkszangeres uit Guangxi — de Derde Zus Liu, wiens zangwedstrijden eeuwenlang werden doorverteld.
Zie de data van Impression Liu Sanjie op GetYourGuide ↗De 'Derde Zus Liu' uit de Zhuang-folklore
Liu Sanjie betekent letterlijk "Liu de Derde Zus" — de derde dochter van de familie Liu. Ze is een legendarische figuur van het Zhuang-volk, de grootste etnische minderheid in Guangxi, en wordt vooral herinnerd als een ongeëvenaarde zangeres, soms wel een "godin van het lied" genoemd. De oudste verhalen over haar gaan doorgaans vele eeuwen terug, tot ongeveer de Song-dynastie, en er bestaat geen vaste biografie — ze behoort tot de orale traditie, dus de details verschillen van dorp tot dorp. Wat constant blijft, is het beeld van een jonge vrouw wier stem en snelle geest haar de gelijke maakten van iedereen die haar uitdaagde.
Een zanger, geen krijger
In een regio waar verkering, werk en feest elk hun eigen liederen kenden, is het wapen van Liu Sanjie het lied zelf. De meest vertelde verhalen laten haar antifonische 'liedduels' winnen — vraag-en-antwoordwedstrijden waarin twee zangers om beurten verzen improviseren — tegen geleerden die waren ingehuurd om haar te overtreffen, en tegen een landheer die haar wil doen zwijgen of bezitten. Ze wint door slimmer en oprechter te zijn, niet sterker. Daarom blijft ze voortleven als volksheldin: ze staat voor de gewone mensen, voor de bergliedtraditie van Guangxi, en voor het idee dat een scherpe, eerlijke stem rijkdom en aanzien kan overtreffen.
Van dorpslied tot een beroemde film
De legende verspreidde zich ver buiten Guangxi dankzij de muziekfilm Derde Zus Liu (Liu Sanjie) uit 1960, geregisseerd door Su Li, die het verhaal plaatste tegen de echte karstlandschappen van de regio en het vulde met Zhuang-volksmelodieën. Het werd een van China's meest geliefde musicals, jarenlang vertoond en bekend bij generaties, en het bepaalde voor velen het mentale beeld van wie Liu Sanjie is. Als een Chinese bezoeker naast je de melodieën al kent, is deze film meestal de reden — voor een groot publiek zijn de film en de legende bijna één geworden.
Waarom Guangxi haar dicht bij zich houdt
Liu Sanjie is niet zozeer een nationale mythe als wel een regionale, die specifiek geworteld is in Guangxi en in de Zhuang-identiteit. De bergliedcultuur die zij vertegenwoordigt, is hier een echte, levende traditie, met liedfestivals en antifonaal zingen dat nog altijd in praktijk wordt gebracht. Die lokale verankering is mede de reden waarom de voorstelling op de Li-rivier, met een cast afkomstig uit naburige gemeenschappen, aanvoelt als één geheel met de legende in plaats van eraan vastgeplakt. De plek, de mensen en de liederen behoren allemaal tot dezelfde uithoek van Zuid-China, en de voorstelling laat je nooit vergeten dat ze plaatsvindt in Liu Sanjie's eigen land, niet op een geleend podium.
Wat de show ontleent aan de legende
Het helpt om met de juiste verwachting aan te komen: Impression Sanjie Liu is een grootschalige artistieke interpretatie, geïnspireerd op Liu Sanjie, en geen letterlijke, scène-voor-scène navertelling van de legende of een ondertiteld toneelstuk dat je moet volgen. Het put uit de sfeer, de liederen en de beelden die met haar worden geassocieerd — stemmen die over het water dragen, het rivierleven van de Zhuang, de romantiek van het landschap — en vertaalt die naar een woordeloos spektakel van licht, beweging en muziek. Wie de grote lijnen van de legende kent, ziet des te meer, maar je hoeft geen plot te volgen om erdoor geraakt te worden.
Zelf de liederen horen
Mocht de legende u intrigeren, dan is de draad van volksliederen rond Yangshuo gemakkelijk verder te volgen. De melodieën die door de voorstelling heen geweven zijn, behoren tot een bredere Guangxi-traditie van bergliederen, en u zult er echo's van horen in lokale optredens, markten en festivals in de hele regio. Het kijken naar de film uit 1960 vóór of na uw reis is de allerbeste voorbereiding — het geeft u de deuntjes, de personages en het besef waarom juist deze zangeres, uit alle folklore, een rivierdal heeft gekregen dat naar haar is vernoemd.